Chaos i Podróż do piekła to spotkanie z komiksem science fiction, który bardziej przypomina koszmarny sen niż klasyczną opowieść o podróży przez kosmos. Ten album zabiera odbiorcę w przestrzeń pełną samotności, szaleństwa i ludzkich słabości. Auraleón pokazuje tutaj, jak potężnym narzędziem może być czarno biały obraz.
Streszczenie fabuły
Chaos i Podróż do piekła to zbiór historii autorstwa Auraleóna oraz Carlosa Echevarríi, którego pierwsza część prezentuje krótkie opowieści science fiction pełne absurdu, groteski i mrocznych wizji przyszłości. Druga część albumu skupia się na losach Slima Robinsona, astronauty dryfującego samotnie w przestrzeni kosmicznej, który stopniowo traci kontakt z rzeczywistością. Bohater zaczyna wracać pamięcią do traumatycznych wydarzeń ze swojego życia, jednak nie jest pewien, które wspomnienia są prawdziwe, a które są jedynie wytworem rozpadającego się umysłu. Całość staje się psychologiczną podróżą przez poczucie winy, strach i samotność.
Kosmiczny koszmar ukryty w ludzkiej psychice
Chaos i Podróż do piekła są dziełem należącym do grona komiksów, które mimo upływu dekad nadal potrafią wywołać emocje i udowodnić, że pewne artystyczne wizje nigdy naprawdę się nie starzeją. To album wyjątkowy, bo zamiast klasycznej historii science fiction oferuje czytelnikowi wyprawę w głąb ludzkiego strachu, samotności i niepewności.
Auraleón nigdy nie należał do twórców, którzy chcieli tworzyć wygodne i przewidywalne historie. Jego światy są dziwne, niepokojące i pełne postaci, które trudno jednoznacznie ocenić. Bohaterowie często przypominają ludzi zagubionych w rzeczywistości, której zasad sami nie rozumieją.
Pierwsza część albumu, czyli Chaos, składa się z krótkich historii science fiction publikowanych pierwotnie na początku lat osiemdziesiątych. Każda z nich jest osobną miniaturą, jednak wszystkie łączy podobny klimat. To światy przyszłości pełne zagrożeń, dziwnych stworzeń, technologicznych eksperymentów i ludzi próbujących odnaleźć swoje miejsce w rzeczywistości, która dawno przestała być przyjazna.
Największą siłą tych opowieści nie jest jednak sama fabuła, która jest tu mocno skondensowana. Twórca potrafi jednak stworzyć atmosferę, która jest ważniejsza niż sama konstrukcja fabularna. Jego opowieści przypominają krótkie, dziwne sny, z których człowiek budzi się z poczuciem, że zobaczył coś niepokojącego, choć trudno dokładnie powiedzieć co.
To właśnie atmosfera jest fundamentem całego albumu. Nawet kiedy scenariusz nie wykorzystuje w pełni swojego potencjału, obrazy i klimat potrafią utrzymać uwagę. Czytelnik nie zawsze otrzymuje wszystkie odpowiedzi, ale pozostaje z pytaniami, a w przypadku tego typu komiksu jest to bardzo ważny element odbioru.
Druga część albumu, Podróż do piekła, skupia się na znacznie bardziej zwartej historii. To opowieść o astronaucie Slimie Robinsonie, który zostaje uwięziony samotnie na dryfującym statku kosmicznym. Samotność zaczyna niszczyć jego psychikę. Wspomnienia powracają coraz intensywniej, a przeszłość miesza się z teraźniejszością.
Nie jest historia o odkrywaniu nowych planet ani wielkich kosmicznych konfliktach. Przestrzeń kosmiczna jest jedynie scenografią dla opowieści o człowieku, który zostaje zmuszony do spotkania z samym sobą.
Carlos Echevarría bardzo dobrze wykorzystuje motyw izolacji. Statek kosmiczny staje się niemal zamkniętym pomieszczeniem, z którego nie ma ucieczki. Każda kolejna strona zwiększa poczucie dyskomfortu, ponieważ czytelnik razem ze Slimem zaczyna zastanawiać się, co jest prawdziwe, a co jest tylko kolejnym etapem rozpadu psychiki.
Echevarría stworzył scenariusz prosty w swojej konstrukcji, ale posiadający sporo interesujących warstw. Na pierwszy plan wysuwa się horror psychologiczny, jednak między kadrami można znaleźć również krytykę społeczną. Szczególnie mocno wybrzmiewa wątek obojętności wielkich organizacji, które kalkulują ludzkie życie przez pryzmat kosztów i strat.
Tempo całego albumu jest bardzo specyficzne. Osoby przyzwyczajone do współczesnych komiksów mogą początkowo potrzebować chwili, aby odnaleźć się w sposobie prowadzenia historii. Nie ma tutaj szybkich zwrotów akcji co kilka stron ani ciągłego budowania napięcia poprzez dynamiczne sceny.
Auraleón i Echevarría stawiają przede wszystkim na klimat. To komiks, który bardziej działa poprzez obrazy, emocje i niedopowiedzenia niż klasyczną akcję. Czytelnik musi pozwolić mu płynąć własnym rytmem.
Rysunki
Największą siłą całego albumu pozostaje bez wątpienia warstwa graficzna. Auraleón był twórcą o niezwykle charakterystycznym stylu.
Jego czarno białe plansze są pełne kontrastów, ciężkich cieni i niepokojących kształtów. Nie jest to kreska nastawiona na klasyczne piękno. Wręcz przeciwnie. Auraleón często deformuje rzeczywistość, rozciąga sylwetki, zmienia proporcje i tworzy przestrzenie wyglądające jak fragmenty koszmaru.
To właśnie dzięki temu komiks zyskuje wyjątkową atmosferę. Nawet zwykłe sceny potrafią wywołać napięcie, ponieważ sposób ich przedstawienia sugeruje, że za pozornym spokojem kryje się coś złego.
Wady i niedociągnięcia
Największym problemem albumu jest nierówność materiału. Chaos i Podróż do piekła to zbiór historii powstających w różnych momentach kariery Auraleóna, dlatego poziom poszczególnych części potrafi się różnić.
Nie wszystkie krótkie opowieści równie mocno angażują. Niektóre pomysły są świetne, ale ich realizacja pozostawia poczucie, że twórcy mieli zbyt mało miejsca, aby w pełni wykorzystać drzemiący w nich potencjał.
W kilku miejscach można również zauważyć typowe dla starszych komiksów rozwiązania fabularne. Niektóre zakończenia są bardziej przewidywalne dla współczesnego czytelnika, ponieważ przez lata podobne motywy były wielokrotnie powtarzane.
Problemem dla części odbiorców może być także hermetyczny styl narracji. To nie jest album, który wszystko tłumaczy. Czasami trzeba zaakceptować chaos, symbolikę i pewną artystyczną niejednoznaczność.
Czy warto przeczytać?
Chaos i Podróż do piekła to komiks wymagający, ale zdecydowanie wart poznania. Nie oferuje łatwej rozrywki ani klasycznej przygody w kosmosie, lecz zabiera czytelnika w dziwną, mroczną i pełną niepokoju podróż przez ludzką psychikę.
Gęsta atmosfera horroru psychologicznego i science fiction.
Interesujące podejście do tematów samotności oraz szaleństwa.
Nierówny poziom krótkich historii w części Chaos.
Niektóre pomysły mogłyby zostać bardziej rozwinięte.
Specyficzna narracja może nie odpowiadać każdemu czytelnikowi.
| OCENA: 8/10 |
 |
| Album do recenzji dostarczyło wydawnictwo Lost in Time. Komiks można również znaleźć na Komiksiarnia Katowice i Ceneo. |
Twórca Popkulturowego Kociołka. Z popkulturą i tworzeniem autorskich tekstów związany od 2002 roku. Specjalizuje się w tematyce kultury Japonii oraz rynku komiksowego. Jako publicysta od lat śledzi rozwój mangi i anime, zamieniając wieloletnią pasję w rzetelne recenzje i analizy literatury oraz gier.